تجویدقرآن

ساکن میم احکام۔ تجوید پنځم درس

ساکن ميم دری احکام لري ادغام ،اخفاء او اظهار

۱-ادغام :

ساکن میم فقط په ميم کې ادغامیږي .

کله چی د ساکن ميم نه وروسته بل متحرک ميم راشي نو ميم په ميم کې مدغم کيږي او د يوه الف يا دوو حرکتونو په اندازه غنه پکې کيږي . لکه :

(أَمْ مَّنْ) (وَمِنْهُمْ مَّنْ) (کَمْ مِّنْ) (لَهُمْ مَغْفِرَةٌ) .

۲– اخفا :

کله چی له ساکن ميم نه وروسته د (ب) حرف راشي له غنی سره اخفا کيږي چی دیته شفوي اخفا هم ویل کیږي یعنی شونډی به دیوه ویښته په اندازه فاصله لري او مکملی به نه سره لګیږي .

احکام تجويد لیکي چې که د ميم نه وروسته د (ب) حرف راشي اخفا او اظهار دواړه روا دي ولی اخفاء کول غوره دي .

مثال :

(هُمْ بَارِزُونَ) (کَلْبُهُمْ بَاسِطٌ) (إِنَّ رَبَّهُمْ بِهِمْ).

۳– اظهار :

د ادغام او اخفا حروفو (م،ب) پرته نور شپږويشت حروف که له ساکن ميم وروسته راشي اظهار کيږي . يعنی ساکن ميم له غنی پرته ښکاره او له خپل مخرج څخه ادا کيږي .

لکه : أَنَّ لَهُمْ جَنَّتٍ – أَمْ حَسِبْتُمْ اَن تدخل– ألْحَمْدُ للهِ ، لهم فیها

خو د نورو حروفو په پرتله په (و، ف ) تورو کې  د مخرج د اختلاف په وجه اشد اظهار کيږي لکه : په “و” کېامْوَالٍ او په  ”ف”  کی  کَيِدَهُمْ فی تَضْلِيْلٍ

د ساکن ميم احکامو لنډيز

ادغام

کله چې د ساکن ميم وروسته متحرک ميم راشي ادغام صورت نيسي چې د متماثلين ادغام بلل کيږي .

مثال

حرف

و منهمْ من – كمْ من – أمْ من

م

دې ادغام ته متماثلين ادغام وايي ځکه دواړه توري يو شان د يو مخرخ څخه دي او همارنګه ادغام ضغير هم بلل کيږي ځکه چې اول يې ساکن او دوهم يې متحرک دی.

اخفاء

کله چې د ساکن ميم وروسته د باء حرف راشي اخفاء ميځته راځي چې يوازې په دوو کلمو کې ميځته راځي .

مثال

حرف

همْ بارزون – کلبهمْ باسط

ب

اظهار

کله چې د ساکن ميم وروسته د «باء او ميم» حروفو پرته د هيجا نور حروف راشي هلته اظهار کيږي ، يعنې د غنې پرته څرګند لوستل کيږي

مثالونه

أمْ أمنتم – يمْترون – أن لهمْ جنات – أمْ خلقوا

مشدد نون او ميم

مثال

حروف

په اسماء کې

په افغالو کې

په حروفو کې

منَّا

تظنُّون

انَّ

ن

همَّاز

دمَّرناهم

ثمَّ

م

حکم : د دوو حرکتونو په اندازه غنه کول .

 

غُنه :

غُنه هغه آواز دی چې له خيشوم (د پوزې له وروستۍ برخې ) څخه راوځي او د يوه الف يا دوو حرکتونو په اندازه کش کول کيږي .

يو حرکت دومره وي لکه خلاصه ګوته چې بنده شي يا تړل شوي ګوته چې خلاصه کړل شي .

غنه په ميم مشدد ، ميم مدغم او ميم اخفاء ، نون مشدد ، نون مدغم نون احفاء او تنوين کې تر سره کيږي

غنه لره پنځه مراتب دي :

۱- المشدد ( شد لرونکي ميم او نون کې کامله غنه تر سره کيږي) .

۲- المدغم ( د ادغام په صورت کې کامله غنه تر سره کيږي) .

۳- المخفي ( د اخفاء نون او تنوين او اخفاء شفوي او اقلاب په صورت کې کامله غنه د دوو حرکتونه په اندازه تر سره کيږي) .

۴- الساکن المظهر (کله چې نون ساکن وروسته حلقي حروف وي په نون کې ناقصه غنه تر سره کيږي او د شفوي اظهار په صورت په ميم کې ناقصه غنه ادا کيږي ).

۵- المتحرک ( په نون او ميم متحرک کې ناقصه غنه تر سره کيږي  ) .

safi foundation

wasiweb.com

wasiweb.com Publisher Team publish your sent articles. you can send your articles to publish, also you can be author with us. Share the website and articles with your friends

خپل نظر مو دلته ولیکئ

Back to top button
error: