بیولوژي

حيواني ډلې

حيواني ډلې

مفاهيم

دا درس زده کوونکو ته د حيواناتو بيلابيلې ډلې او د هغوی خواص ورمعرفي کوي:

تي لرونکي حيوانات

  • دا حيوانات د ملاتير او داخلي سکليټ لري
  • تي لري او ښځينه جنس يې خپلو بچيانو ته شيدې ورکوي
  • ويښتان او يا پت لري
  • د بوټو خوړونکي د بوټو د خوراک او خوښه خوړونکي د خوښې د خوراک لپاره ځانګړي غاښونه لري.
  • توده وينه لري ـ له خوراک څخه د اخيستل شوې انرژۍ په مرسته بدن ته له دننه تودوخه ورکوي.
  • بيلګې يې ـ انسانان، بيزوګانې، کوالا او داسې نور دي.

کب

  • په اوبو کې ژوند کوونکی حيوان دی چې د ملا تير، برانشونه او داخلي سکليټ لري.
  • زياتره سړه وينه لري، خو ځينې نوعې لکه ټونا او شارک توده وينه لري.
  • بيلګې: شارک، څيښدونکی کب، طلايي کب او داسې نور

حشرات

  • دا حيوانات د ملا تير نه لري.
  • پر ځمکه د حيواناتو تر ټولو زیاتې، خپرې او متنوعې ډلې دي.
  • بهرنی سکليټ لري.
  • درې ټوټې بدن، شپږ پښې او وزرونه لري
  • بيلګې: سلايي، اخوندک، خزدکه، ملخ، میږی او داسې نور.

غڼې

  • داړه ماره حشره ده چې د ملا تير نه لري.
  • بدن يې دوه برخې، اته پښې لري، خوله يې ژوونکې برخې نه لري او وزرونه هم نه لري.
  • ټولې غڼې د خپلې ګيډې په وروستۍ برخه کې وريښم توليدوي. زیاتره نوعې بيا له دې څخه په يوه جال کې د نورو حشراتو د بندولو کار اخلي، نورې نوعې يې په مستقيم ډول ښکار کوي. له دې وريښمو څخه په پورته کيدو، د سوريو لپاره د ښویو او ميينو ديوالونو د جوړولو، د هګيو لپاره د کڅوړو، د ښکار د نغښتلو او نورو اړتياؤ لپاره کار اخلي.
  • بيلګې: سورڅټې غڼه، ښکاري غڼه، اوږد لينګۍ غڼه او داسې نور.

غبرګژوندي [ذوحياتين]

  • غبرګژوندي حيوانات د ملا تير او داخلي سکليټ لري.
  • دوی د خپل ژوند يوه برخه په اوبو او بله پر وچه تيروي.
  • ان هغه نوعې چې په وچه کې هګۍ اچوي هم خپل ژوند په هغو هګيو کې پيلوي چې له مايع ډکې دي، او د برانشونو له لارې تنفس کوي.
  • بيلګې: چنډښه، څينډاخ، څرمښکۍ.

خزنده

  • خزنده هغه حيوانات دي چې پرته له انټارکټيکا څخه په بله هر يوه وچه کې موندل کیږي.
  • د دوی بدن دومره تودوخه نشي توليدولی چې د بدن تودوخه ثابته وساتي له دې کبله “سوړ ویني” بلل کیږي. خزنده د خپل بدن د داخلي تودوخې د درجې د تنظيم لپاره له چاپیريال څخه د تودوخې پر اخيستو او له لاسه ورکولو ډډه لګوي. د بيلګې په توګه د لمر او سيوري تر منځ د ځای د تبادلې، او د بدن دننيو برخو ته د تودې وينې د ليږلو او بهرنيو برخو ته د سړې وينې د ليږلو له لارې د بدن تودوخه تنظيموي.
  • د ملا تير او داخلي سکليټ لري.
  • پر فلس پوښل شوي دي.
  • داسې هګۍ اچوي چې شاربل کیږي.
  • بيلګې: ماران، کربوړی او کيشپ.

کرسټاسين [کلک پوستي]

  • کرسټاسين د حیواناتو يوه لويه ډله ده چې په حشراتو پورې مربوط دي.
  • دوی د ملا تير نه لري، خو يوه کاسه او يا ګوجګی لري لکه ګوجګی لرونکی چنګاښ.
  • زياتره یې اوبني دي چې په خوږو اوبو او يا بحري چاپيريال کې موندل کیږي، خو يو څو ډلو يې پر ځمکه ژوند پیل کړی دی لکه د وچې چنګاښ، د وچې ګوجګی لرونکی چنګاښ او خارک.
  • بيلګې: لوبسټر، چنګاښ، شريمپ او بارنيکل.

مرغان

  • مرغان دوه پښي او يا دوبل دي
  • تود ويني دي
  • کلک پوستې هګی اچوي
  • د ملا تير او داخلي سکليټ لري
  • بڼکې لري، او وړاندينی اندام يې د وزرونو په توګه کاروي، زیاتره يې منځ تشي هډوکي لري چې د الوتنې لپاره يې وزن کم ساتي.
  • مرغان له کوچنۍ مچ خورکې څخه نیولې بيا تر شترمرغې او ايمو [شتر مرغې ته ورته مرغه] پورې بيلابيل ډولونه لری.
  • مرغان د ګلانو له عصارې، بوټو، تخمونو، حشراتو، ماهیانو، تی لرونکو ژوو، خوسا شویو اجسامو او نورو مرغانو څخه خپل خوراک برابروي.
  • زياتره مرغان د ورځې له خوا فعالیت کوي چې [diurnal] يا ورځني يې بولي، خو ځينې مرغان لکه کونګ د شپې له خوا فعال وي چې [nocturnal] يا شپيني يې بولي.
  • بيلګې: عقاب، کيشکره، چتکی، توتکۍ. نه الوتونکي مرغان له پينګوين او ايمو [يو ډول شتر مرغه] څخه عبارت دي.

ستاسې دنده

  • د حیواناتو د هر يوه ګروپ انځورونه راغونډ او يا جوړ کړئ چې زده کوونکو ته د دې حيوناتو په پيژندنه کې مرسته وکړي.
  • د حيواناتو د بيلابيلو ډلو د تشريح لپاره له آفاقي معلوماتو او نورو سرچينو څخه استفاده وکړئ.
  • زده کوونکي هم د بيلابيلو حيواناتو انځورونه راټولولی او هغو ته په کتو سره خپل د خوښې حيوان انځورولی شي.
صافی بنسټ خبرتیا Safi Foundation Ads Donation

wasiweb.com

wasiweb.com Publisher Team publish your sent articles. you can send your articles to publish, also you can be author with us. Share the website and articles with your friends

خپل نظر مو دلته ولیکئ

Back to top button
وسیع ویب
error: